ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ଦିବସ ୨୦୨୪ରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ

ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଆଜି ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ମିଶନ ଶୁଭାରମ୍ଭର ୧୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ତ୍ତି ଅବସରରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀସ୍ଥିତ ବିଜ୍ଞାନ ଭବନରେ ଅକ୍ଟୋବର ୨ ତାରିଖ ୧୫୫ତମ ଗାନ୍ଧୀ ଜୟନ୍ତୀ ଅବସରରେ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ଦିବସ ୨୦୨୪ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି । ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ ଅମୃତ ଏବଂ ଅମୃତ ୨.୦, ଜାତୀୟ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଗଙ୍ଗା ମିଶନ ଏବଂ ଗୋବର ଧନ ଯୋଜନା ସମେତ ୯୬୦୦ କୋଟି ରୁ ଅଧିକ ଟଙ୍କାର ଅନେକ ପରିମଳ ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ପ୍ରକଳ୍ପର ଶୁଭାରମ୍ଭ ଏବଂ ଶିଳାନ୍ୟାସ କରିଛନ୍ତି । ସ୍ୱଚ୍ଛତା ହିଁ ସେବା ୨୦୨୪ର ଥିମ୍ ହେଉଛି ‘ସ୍ୱଭାବ ସ୍ୱଚ୍ଛତା, ସଂସ୍କାର ସ୍ୱଚ୍ଛତା’।
ଏହି ଅବସରରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପୁଜ୍ୟ ବାପୁ ଏବଂ ଲାଲ ବାହାଦୁର ଶାସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଜୟନ୍ତୀ ପାଳନ କରିବା ସହ ମା’ ଭାରତୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଞ୍ଜଳି ଅର୍ପଣ କରିଥିଲେ । ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ମହାନ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱଙ୍କ ସ୍ୱପ୍ନକୁ ସାମୂହିକ ଢଙ୍ଗରେ ସାକାର କରିବା ପାଇଁ ଆଜିର ଅବସର ପ୍ରେରଣାର ଉତ୍ସ ବୋଲି ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ ସେ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଭାବନାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଛନ୍ତି ତଥାପି ଅକ୍ଟୋବର ୨ ତାରିଖରେ ସେ ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଭାବପ୍ରବଣ ଅଛନ୍ତି । ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ଅଭିଯାନର ୧୦ ବର୍ଷ ପୂର୍ତ୍ତି ଅବସରରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ, ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ମିଶନର ଯାତ୍ରା କୋଟି କୋଟି ଭାରତୀୟଙ୍କ ଅତୁଟ ପ୍ରତିବଦ୍ଧତାର ପ୍ରତୀକ । ବିଗତ ୧୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଆନ୍ଦୋଳନ ଦ୍ୱାରା ମିଳିଥିବା ଉଚ୍ଚ ଜନସମର୍ଥନ ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରି ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଦେଶର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକ ଏହାକୁ ନିଜର ମିଶନରେ ପରିଣତ କରିଛନ୍ତି – ଯାହା କି ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନର ଏକ ଅଂଶ । ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତର ୧୦ ବର୍ଷର ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ଅବସରରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ମିଶନକୁ ଏକ ବିଶାଳ ଜନ ଆନ୍ଦୋଳନରେ ପରିଣତ କରିବା ରେ ସଫେଇମିତ୍ର, ଧାର୍ମିକ ନେତା, ଆଥଲେଟ୍, ସେଲିବ୍ରିଟି, ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଏବଂ ଗଣମାଧ୍ୟମର ପ୍ରୟାସକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ । ଶ୍ରମଦାନ ଆକାରରେ ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ଦିଗରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏବଂ ଭାରତର ପୂର୍ବତନ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କ ଅବଦାନକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଦେଶକୁ ପ୍ରେରଣା ଦେଇଥିବାରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଧନ୍ୟବାଦ ଜଣାଇଥିଲେ । ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗ୍ରାମ, ସହର ଏବଂ କଲୋନୀରେ ଆଜି ହେଉଥିବା ଅନେକ ସ୍ୱଚ୍ଛତା କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ ଏବଂ ରାଜ୍ୟର ମନ୍ତ୍ରୀ, ନେତା ଏବଂ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କ ସକ୍ରିୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ । ସ୍ୱଚ୍ଛତା ପଖୱାଡାର ଏହି ସଂସ୍କରଣରେ କୋଟି କୋଟି ଲୋକ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ହିଁ ସେବା କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି ବୋଲି ସେ ସୂଚନା ଦେଇ କହିଥିଲେ ଯେ ସେବା ପକ୍ଷର ୧୫ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ସମଗ୍ର ଦେଶରେ ୨୭ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆୟୋଜନ କରାଯାଇଥିଲା ଯେଉଁଥିରେ ୨୮ କୋଟି ଲୋକ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଭାରତକୁ ସ୍ୱଚ୍ଛ ରଖିବା ପାଇଁ ନିରନ୍ତର ପ୍ରୟାସର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାରତର ପ୍ରତ୍ୟେକ ନାଗରିକଙ୍କୁ କୃତଜ୍ଞତା ଜ୍ଞାପନ କରିଥିଲେ ।
ଆଜିର ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ କୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ସହ ଜଡିତ ପ୍ରାୟ ୧୦,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ପ୍ରକଳ୍ପ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି । ‘ମିଶନ ଅମୃତ’ ଅଧୀନରେ ଅନେକ ସହରରେ ଜଳ ଓ ନର୍ଦ୍ଦମା ବିଶୋଧନ ପ୍ଲାଣ୍ଟ ସ୍ଥାପନ କରାଯିବ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି। ନମାମି ଗଙ୍ଗେ ହେଉ କିମ୍ବା ଜୈବିକ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁକୁ ବାୟୋଗ୍ୟାସରେ ପରିଣତ କରିବାର ଗୋବରଧନ ପ୍ରକଳ୍ପ ହେଉ, ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ଅଭିଯାନକୁ ନୂତନ ଉଚ୍ଚତାରେ ପହଞ୍ଚାଇବ ବୋଲି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ । “ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ମିଶନ ଯେତେ ସଫଳ ହେବ, ଆମ ଦେଶ ସେତେ ଅଧିକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେବ”, ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ କହିଥିଲେ ।
ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ମିଶନ ୧୦୦୦ ବର୍ଷ ପରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ମରଣୀୟ ରହିବ ବୋଲି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ଭାରତ ଉପରେ ଏକ ଅଧ୍ୟୟନ କରାଯିବ । “ସ୍ୱଚ୍ଛ ଭାରତ ମିଶନ ହେଉଛି ଚଳିତ ଶତାବ୍ଦୀର ସର୍ବବୃହତ ଏବଂ ସଫଳ ଜନ ଆନ୍ଦୋଳନ ଯେଉଁଥିରେ ଲୋକଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ଏବଂ ଜନନେତୃତ୍ୱ ରହିଛି” ବୋଲି ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ କହିଥିଲେ । ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ମିଶନ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରକୃତ ଶକ୍ତି ଏବଂ ସାମର୍ଥ୍ୟକୁ ତାଙ୍କ ନିକଟରେ ପ୍ରକାଶ କରିଛି । ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ କହିଥିଲେ ଯେ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଜନଶକ୍ତିର ଅନୁଭୂତିର ପର୍ବ ପାଲଟିଛି। ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଅଭିଯାନ ଆରମ୍ଭ ହେବା ସମୟରେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକ କିପରି ହାତ ମିଳାଇଥିଲେ, ବିବାହ ହେଉ କି ସାର୍ବଜନୀନ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ହେଉ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ସ୍ଥାନରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତାର ବାର୍ତ୍ତା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଥିଲା ବୋଲି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମନେ ପକାଇଥିଲେ । ଶୌଚାଳୟ ନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ବୃଦ୍ଧା ମା’ ଗୋରୁ ବିକ୍ରି କରିଥିବା, କିଛି ମହିଳା ମଙ୍ଗଳସୂତ୍ର ବିକ୍ରି କରିଛନ୍ତି, କିଛି ଲୋକ ଜମି ବିକ୍ରି କରିଛନ୍ତି, କିଛି ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ଶିକ୍ଷକ ପେନସନ୍ ଦାନ କରିଛନ୍ତି, କିଛି ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ସେନା କର୍ମଚାରୀ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଅଭିଯାନ ପାଇଁ ଅବସରର ଲାଭ ଦାନ କରିଛନ୍ତି। ଯଦି ମନ୍ଦିର କିମ୍ବା କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସମାନ ଦାନ ଦିଆଯାଇଥାନ୍ତା, ତେବେ ଖବରକାଗଜରେ ଏହା ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଶୀର୍ଷକ ହୋଇଥାନ୍ତା ବୋଲି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ। ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଦେଶ ଜାଣିବା ଦରକାର ଯେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ଲୋକ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନଙ୍କ ମୁହଁ ଟିଭିରେ ଦେଖାଯାଇନଥିଲା କିମ୍ବା ଖବରକାଗଜରେ ସେମାନଙ୍କ ନାମ ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇନଥିଲା, ଯେଉଁମାନେ ଏହି ମିଶନକୁ ସଫଳ କରିବା ପାଇଁ ନିଜର ଅର୍ଥ ଏବଂ ମୂଲ୍ୟବାନ ସମୟ ଦାନ କରିଥିଲେ । ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହି ସବୁ ଉଦାହରଣ ଭାରତର ଚରିତ୍ରକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରୁଛି। ଏକକ ବୃବହୃତ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ବ୍ୟବହାର ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ ଦେବା ସମୟରେ ଅନେକ ଲୋକ ଦୋକାନକୁ ଯିବା ସମୟରେ ଝୋଟ ଓ କପଡ଼ା ବ୍ୟାଗ୍ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ପରମ୍ପରାକୁ ବଜାୟ ରଖିଥିଲେ ବୋଲି ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ। ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଏକକ ବ୍ୟବହୃତ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ଉତ୍ପାଦନରେ ନିୟୋଜିତ ଉଦ୍ୟୋଗ ମାନଙ୍କ ସହିତ ହାତ ମିଳାଇ ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିବାରୁ ସେ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଧନ୍ୟବାଦ ଜଣାଇଛନ୍ତି । ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଥିବା ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଧନ୍ୟବାଦ ଜଣାଇଛନ୍ତି।
ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଆକାରରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତାର ବାର୍ତ୍ତା ପ୍ରଚାର କରିବାରେ ଗତ ୧୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ଶିଳ୍ପର ଅବଦାନକୁ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଏଭଳି କାର୍ଯ୍ୟ କେବଳ ଥରେ ନୁହେଁ ବରଂ ଗୋଟିଏ ପିଢ଼ିରୁ ଅନ୍ୟ ପିଢ଼ିକୁ କରାଯିବା ଉଚିତ ବୋଲି ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ । ସେ ତାଙ୍କ ମନ୍ କି ବାତ୍ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ପ୍ରସଙ୍ଗକୁ ପ୍ରାୟ ୮୦୦ ଥର ଉଠାଇବାର ଉଦାହରଣ ଦେଇଥିଲେ ଯେଉଁଠାରେ ଲୋକମାନେ ଏହାକୁ ସାମ୍ନାକୁ ଆଣିଥିଲେ ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଆଜି ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଦିଗରେ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରୟାସକୁ ଉଲ୍ଲେଖ କରି କହିଥିଲେ, “ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମ ସମୟରେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ଦିଗରେ ମାର୍ଗ ଦେଖାଇଥିଲେ”, ସେ ଭାରତର ସ୍ୱାଧୀନତା ପରଠାରୁ ପୂର୍ବ ସରକାରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱଚ୍ଛତା ପ୍ରତି ଅବହେଳା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇଥିଲେ । ଯେଉଁମାନେ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀଙ୍କୁ ନିଜର ରାଜନୈତିକ ଫାଇଦା ଏବଂ ଭୋଟ୍ ବ୍ୟାଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ ସେମାନେ ଏବେ ତାଙ୍କ ଆଗ୍ରହର ବିଷୟକୁ ଭୁଲିଯାଇଛନ୍ତି ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି। ଅପରିଷ୍କାରତା ଏବଂ ଶୌଚାଳୟର ଅଭାବକୁ ଜାତୀୟ ସମସ୍ୟା ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ ନାହିଁ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି। ଫଳରେ ସମାଜରେ ଏ ନେଇ କୌଣସି ଆଲୋଚନା ହୋଇନଥିଲା ଏବଂ ମଇଳା ଜୀବନର ଏକ ଅଂଶ ପାଲଟିଯାଇଥିଲା ବୋଲି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ। ଲାଲକିଲ୍ଲାପ୍ରାଚୀରରୁ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉଠାଇବା ପରେ ସମାଲୋଚନାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବାକୁ ପଡ଼ିଥିବା କଥା ମଧ୍ୟ ସେ ମନେ ପକାଇଥିଲେ। ଶୌଚାଳୟ ଏବଂ ସାନିଟାରୀ ପ୍ୟାଡ୍ ବିଷୟରେ କହିବା ତାଙ୍କର ଦାୟିତ୍ୱ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରି ସେ କହିଛନ୍ତି, “ସାଧାରଣ ନାଗରିକଙ୍କ ଜୀବନକୁ ସହଜ କରିବା ହେଉଛି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ପ୍ରାଥମିକତା”। ଏହାର ଫଳାଫଳ ଆଜି ଦେଖିବାକୁ ମିଳିପାରେ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।
ଦଶ ବର୍ଷ ତଳେ ଶୌଚାଳୟ ଅଭାବରୁ ଭାରତର ୬୦ ପ୍ରତିଶତରୁ ଅଧିକ ଲୋକ ଖୋଲାରେ ମଳତ୍ୟାଗ କରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହୋଇଥିଲେ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ କରି ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହା ମାନବିକ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ବିରୋଧୀ ଏବଂ ଦେଶର ଗରିବ, ଦଳିତ, ଆଦିବାସୀ ଏବଂ ପଛୁଆ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ପ୍ରତି ଅପମାନଜନକ, ଯାହା ଗୋଟିଏ ପିଢ଼ିରୁ ଅନ୍ୟ ପିଢ଼ି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଜାରି ରହିଛି । ଶୌଚାଳୟ ଅଭାବରୁ ମା’, ଭଉଣୀ ଓ ଝିଅଙ୍କ ଦୁଃଖ ବିଷୟରେ ଶ୍ରୀ ମୋଦୀ ଉଲ୍ଲେଖ କରିବା ସହ ସେମାନଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ନିରାପତ୍ତା ପ୍ରତି ବିପଦ ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ। ଖୋଲାରେ ମଳତ୍ୟାଗ ଯୋଗୁଁ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ଆବର୍ଜନା ପିଲାଙ୍କ ଜୀବନ ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ସହ ଶିଶୁ ମୃତ୍ୟୁର ଏକ ପ୍ରମୁଖ କାରଣ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।